TinTomTat
Theo các tài liệu đã công bố, Việt Nam hiện có khoảng 29 loài cây lá kim, trong đó có 2 loài Thông 5 lá: Thông 5 lá Đà Lạt và thông 5 lá Pà Cò.
Page Content
Thông 5 lá Đà Lạt được xem là loài đặc hữu hẹp, hiện mới có ở Thừa Thiên - Huế (Phú Lộc), Kon - Tum (Ngọc Linh, RonPlong), Gia Lai (Khu Bảo tồn Thiên nhiên Konkakinh), Lâm Đồng (Núi Bi đúp).Thông 5 lá Pà Cò được phát hiện đầu tiên ở Hang Kia - Pà Cò (Mai Châu, Hòa Bình). Sau đó, tiếp tục phát hiện được ở Mường Do (Phù Yên, Sơn La), Mộc Châu (Sơn La), Thài Phìn Tủng (Đồng Văn, Hà Giang), Cao Bằng. Cả 2 loài này đều được ghi vào Sách đỏ Việt Nam, là những loài có nguy cơ tuyệt chủng, cần bảo vệ.
Vừa qua, trong thời gian từ 11 - 24/12/2011, Trung tâm Đa dạng và An toàn sinh học đã tiến hành điều tra đa dạng sinh học tại các Khu Bảo tồn Xuân Nha, Copra, Tà Xùa, Sơn La phục vụ Dự án phát triển lâm nghiệp ở Hòa Bình và Sơn La. Đoàn đã khảo sát khu vực thuộc đỉnh Pha Luông. Sau một chặng đường khá vất vả, thậm chí cả nguy hiểm, nhưng bù lại đến độ cao 1.009 m tại tọa độ 20042 2 vĩ độ Bắc và 104040 6” kinh độ Đông, Đoàn đã phát hiện được 4 cá thể thông 5 lá, cao tới 30 m, đường kính ngang ngực tới 50 cm. Về mặt hình thái, loài này có những đặc điểm khác hoàn toàn với 2 loài Thông 5 lá đã nêu ở trên. Ngoài lá chụm 5, loài này có lá hình kim dài tới 12 - 16 cm, thiết diện tam giác, quả to đến 5 - 6 x 8 - 10 cm.
Xác định sơ bộ, loài này có một số đặc điểm gần với loài Pinus armandii Franchet hiện có ở vùng núi cao Trung và Tây Trung Quốc, Nhật và Đài Loan. Mọc trên đất phát triển từ đá mẹ là sa phiến thạch. Thông 5 lá mọc xen lẫn với một số loài thuộc các họ Dẻ, Long não và sặt cao khoảng 2 m.
Như vậy, hệ thực vật Việt Nam sẽ được bổ sung thêm 1 loài thông 5 lá; riêng Sơn La, cho đến thời điểm này là địa phương có 2 loài thông 5 lá.
TS. Lê Trần Chấn; CN. Nguyễn Hữu Tú; Ths. Nguyễn Viết Lương - Trung tâm Đa dạng và An toàn sinh học