Tham dự còn có gần 200 đại biểu đến từ các Bộ: TN&MT, NN&PTNN, VHTT&DL; Đại diện của lãnh đạo, cán bộ của 13 tỉnh, các Khu bảo tồn và Vườn quốc gia của Đồng bằng sông Cửu Long; các tổ chức Quốc tế (WWF; IUCN; UNDP; Oxfam; CARE, v.v); các viện trường, cơ quan nghiên cứu, các chuyên gia; các doanh nghiệp và các cơ quan thông tấn.
Diễn đàn được tổ chức thường niên, bắt đầu từ năm 2009, nhằm chia sẻ thông tin, kinh nghiệm và thúc đẩy sự tham gia đóng góp ý kiến của tất cả các bên liên quan vào việc quản lý, bảo tồn và phát triển tài nguyên thiên nhiên và văn hoá vì sự phát triển bền vững ở Đồng bằng sông Cửu Long, đảm bảo sinh kế của người dân nông thôn, bảo tồn tính toàn vẹn của các hệ sinh thái đất ngập nước trong khu vực.
Diễn đàn năm nay còn là một sự kiện nhằm hưởng ứng ngày Đa dạng sinh học quốc tế 22/5 và đặc biệt gắn với việc giới thiệu quảng bá hình ảnh VQG Tràm Chim đến nhân dân cả nước và cộng đồng quốc tế nhân dịp VQG Tràm chim được đón nhận Bằng chứng nhận công nhận là khu đất ngập nước có tầm quan trọng quốc tế, khu Ramsar lần thứ 4 của Việt Nam và là khu Ramsar thứ 2.000 của thế giới.
Phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Bộ TN&MT Nguyễn Văn Đức cho biết: Trong những năm qua, Bộ TN&MT cũng như các Bộ, ngành liên quan, UBNN các tỉnh đã có nhiều nỗ lực và đạt được những thành tựu đáng khích lệ trong việc bảo tồn và sử dụng bền vững đa dạng sinh học và đất ngập nước.
Tuy nhiên trong hai thập kỷ gần đây, quá trình phát triển kinh tế - xã hội nhanh cũng như ảnh hưởng của thiên tai đã có những tác động không nhỏ đến đa dạng sinh học nói chung và các hệ sinh thái đất ngập nước tự nhiên nói riêng.
Đồng bằng sông Cửu Long là một trong ba vùng châu thổ trên thế giới được xếp vào nhóm nguy cơ cao chịu ảnh hưởng bởi: biến đổi khí hậu, nhu cầu sử dụng tài nguyên nước để phát triển thuỷ điện, khai thác các nguồn lợi tự nhiên quá mức và tỷ lệ gia tăng dân số quá cao cũng đang tạo nên một sức ép rất lớn đến tài nguyên thiên nhiên ở vùng này.
Thứ trưởng Nguyễn Văn Đức kêu gọi các cấp, các ngành và mỗi người dân tiếp tục nỗ lực thực hiện một số nhiệm vụ cơ bản sau đây:
Đẩy mạnh giáo dục, truyền thông về ý nghĩa, vai trò, giá trị và phương cách quản lý, khai thác và sử dụng bền vững các vùng đất ngập nước;
Tổ chức lồng ghép vấn đề bảo tồn và phát triển bền vững các vùng đất ngập nước để ứng phó với biến đổi khí hậu vào kế hoạch, chương trình và dự án phát triển có liên quan;
Tổ chức điều tra, thống kê, đánh giá tài nguyên, đặc biệt là tài nguyên đa dạng sinh học tại các vùng đất ngập nước; tiến hành khoanh vùng và quy hoạch các vùng đất ngập nước có ý nghĩa quốc tế, quốc gia; tiếp tục đề cử các khu Ramsar tại khu vực đồng bằng sông Cửu Long;
Tăng cường hợp tác quốc tế trong lĩnh vực môi trường nói chung và bảo tồn phát triển các vùng đất ngập nước nói riêng; sử dụng có hiệu quả các nguồn hỗ trợ quốc tế về bảo vệ môi trường.
Tại diễn đàn, các đại biểu đã được nghe TS. Phạm Anh Cường, Cục trưởng Cục Bảo tồn đa dạng sinh học, Tổng cục Môi trường trình bày về “Tình hình thực hiện công ước Ramsar ở Việt Nam".
Trung tâm nghiên cứu rừng và đất ngập nước trình bày: “Tầm quan trọng, cơ hội và thách thức của các vùng đất ngập nước trong phát triển ở ĐBSCL”.
Cũng tại diễn đàn, các Lãnh đạo đến từ các Vườn Quốc gia đã được công nhận là khu Ramsar chia sẻ kinh nghiệm Quản lý, bảo tồn và phát triển bền vững: Vườn quốc gia (VQG) Xuân Thuỷ là khu Ramsar đầu tiên của Việt Nam; VQG Cát Tiên; VQG Ba Bể.
Sau khi xem phim tư liệu về VQG Tràm Chim và nghe ông Nguyễn Văn Hùng, Giám đốc VQG Tràm Chim trình bày về quá trình xây dựng Hồ sơ Ramsar, cũng như kinh nghiệm quản lý VQG Tràm Chim, các đại biểu đã thảo luận về các báo cáo đã được trình bày.
Chiều cùng ngày, diễn đàn tiếp tục với các trình bày và thảo luận về một số nội dung cụ thể liên quan đến bảo tồn, sử dụng khôn khéo các vùng đất ngập nước và phát triển các khu Ramsar trong tương lai ở Đồng bằng sông Cửu Long.
Thông tin chung về Đất ngập nước
Theo Công ước Ramsar, Đất ngập nước là các vùng đầm lầy, than bùn hoặc vùng nước tự nhiên hay nhân tạo, có nước thường xuyên hay tạm thời, nước đọng hay nước chảy, nước ngọt, nước lợ hay nước mặn, kể cả các vùng nước ven biển có độ sâu không quá 6 m khi thủy triều thấp.
Đất ngập nước có vai trò quan trọng đối với sự phát triển của con người và bảo vệ môi trường. Giá trị của hệ sinh thái đất ngập nước, kể cả giá trị kinh tế sử dụng và không sử dụng được nhóm vào 4 loại dịch vụ chính: Cung cấp, điều tiết, văn hóa, hỗ trợ.
Đất ngập nước có vai trò quan trọng trong việc giảm nhẹ tác động của biến đổi khí hậu, nó được thể hiện ở một số khía cạnh: hấp thụ các-bon; hạn chế hạn hán và lũ lụt; hạn chế thiệt hại của bão, sóng biển và xói lở bờ biển.
Một phần năm dân số Việt Nam đang sống tại các vùng ĐNN và phụ thuộc trực tiếp vào việc khai thác và sử dụng các sản phẩm của ĐNN. Đồng bằng sông Cửu Long là đồng bằng lớn nhất của nước ta với diện tích khoảng 3.9 triệu ha ĐNN, nơi cung cấp trên 50% sản lượng lương thực, 90% lượng gạo xuất khẩu của cả nước và là nơi nuôi trồng và đánh bắt thuỷ sản lớn của nước ta.
Tuy nhiên, các vùng đất ngập nước của đồng bằng sông Cửu Long đang bị ảnh hưởng bởi các hoạt động của phát triển như: san lấp ao, hồ để lấy đất trồng trọt hoặc xây dựng; khai thác không bền vững hệ động vật, thực vật ở các vùng đất ngập nước; thay đổi đặc tính thuỷ văn của các con sông do xây đê, đắp đập, nắn dòng các con sông; ô nhiễm và làm suy thoái đất ngập nước do chất thải sinh hoạt, chất thải công nghiệp và thuốc trừ sâu, phân bón hóa học.
Do vậy, công tác bảo tồn và sử dụng khôn khéo các vùng ĐNN là một yếu tố vô cùng quan trọng cũng như làm sao để nhiều vùng ĐNN có giá trị được đề cử và trở thành các khu ĐNN có tầm quan trọng quốc tế (khu Ramsar)./.
|
Một số hình ảnh tại Diễn đàn: